افت فشار خون یا هایپوتنشن یکی از مشکلات شایعی است که بسیاری از افراد، بهویژه در فصل گرما، هنگام کم آبی بدن، پس از ورزش شدید یا بعد از ایستادن ناگهانی تجربه میکنند. اگرچه در بسیاری از موارد افت فشار خون خطرناک نیست، اما میتواند باعث علائمی مانند سرگیجه، سیاهی رفتن چشم، ضعف، خستگی، تهوع و حتی غش شود.
یکی از سادهترین راهکارهای خانگی برای کمک به بهبود افت فشار خون ناشی از کمآبی، استفاده از یک محلول خوراکی مشابه سرم است که با مواد در دسترس در خانه تهیه میشود. این محلول به جبران آب و الکترولیتهای از دست رفته کمک میکند و در بسیاری از موارد میتواند علائم خفیف را کاهش دهد.البته باید توجه داشت که این محلول جایگزین سرم تزریقی یا درمان پزشکی نیست و تنها در شرایط خاص و برای افت فشار خفیف کاربرد دارد.
در ادامه طرز تهیه سرم خانگی برای فشار خون پایین را میگوییم ، همراه شادمگ باشید.
سرم خانگی برای فشار خون پایین چگونه عمل میکند؟
بدن برای حفظ فشار خون طبیعی به مقدار کافی آب و الکترولیتها نیاز دارد. مهمترین الکترولیتها شامل سدیم، پتاسیم و کلر هستند.
وقتی آب و نمک بدن کاهش پیدا میکند:حجم خون کم میشود. خون با فشار کمتری در رگها جریان پیدا میکند، اکسیژن کمتری به مغز میرسدو فرد احساس سرگیجه و ضعف میکند.
سرم خانگی با تأمین آب و سدیم، به افزایش حجم مایعات داخل رگها کمک میکند. وجود مقدار کمی قند نیز باعث میشود سدیم و آب سریعتر در روده جذب شوند.به همین دلیل نوشیدن محلول خوراکی در مواردی که افت فشار ناشی از کمآبی است، میتواند مفید باشد.
طرز تهیه سرم خانگی برای فشار خون پایین
مواد لازم
- یک لیتر آب آشامیدنی سالم یا جوشیده و سردشده
- ۶ قاشق چایخوری شکر
- نصف قاشق چایخوری نمک
این نسبت، فرمول استاندارد محلول خوراکی جبران آب و املاح (ORS) است که برای جبران کمآبی بدن بهکار میرود.
اگر قصد تهیه مقدار کمتری دارید:
- یک لیوان آب (حدود ۲۵۰ میلیلیتر)
- یک و نیم قاشق چایخوری شکر
- حدود یکهشتم قاشق چایخوری نمک (مقدار بسیار کم)
در صورت تمایل میتوان چند قطره آبلیموی تازه نیز برای بهبود طعم به آن اضافه کرد، اما وجود آن ضروری نیست.
روش تهیه
1. آب را داخل یک ظرف تمیز بریزید.
2. نمک و شکر را اضافه کنید.
3. مواد را کاملاً هم بزنید تا حل شوند.
4. محلول را در طول چند ساعت و بهآرامی بنوشید.
بهتر است محلول طی ۲۴ ساعت مصرف شود و در صورت باقی ماندن، دور ریخته شود.
نباید به سرم خانگی نمک زیادی اضافه کرد
برخی تصور میکنند هرچه نمک بیشتر باشد فشار خون سریعتر بالا میرود؛ اما این تصور اشتباه است.
نمک بیش از حد میتواند باعث: افزایش بیش از اندازه سدیم خون، تشنگی شدید، تهوع، استفراغ، آسیب به کلیه ها و افزایش خطرناک فشار خون در افراد مستعد
شود.بنابراین همیشه نسبت نمک و شکر را رعایت کنید.
چه زمانی استفاده از سرم خانگی مفید است؟
این محلول معمولاً در شرایط زیر میتواند کمککننده باشد:
- افت فشار ناشی از تعریق زیاد
- کمآبی خفیف
- پس از ورزش سنگین
- بعد از اسهال یا استفراغ خفیف
- احساس ضعف ناشی از گرما
- سرگیجه خفیف هنگام ایستادن
چه زمانی نباید فقط به سرم خانگی اکتفا کرد؟
سرم خانگی تنها برای موارد خفیف افت فشار خون ناشی از کمآبی بدن مناسب است و نمیتواند جایگزین درمان پزشکی شود. اگر افت فشار خون با علائم شدید یا نگرانکننده همراه باشد، باید هرچه سریعتر به پزشک یا اورژانس مراجعه کنید. از جمله این علائم میتوان به غش کردن، کاهش سطح هوشیاری، درد قفسه سینه، تنگی نفس، خونریزی شدید، استفراغ یا اسهال شدید، افت فشار همراه با تب بالا، افت فشار در دوران بارداری، فشار خون بسیار پایین (مانند کمتر از ۹۰ روی ۶۰) همراه با علائم شدید و همچنین افت فشار مکرر بدون علت مشخص اشاره کرد. در چنین شرایطی ممکن است علت افت فشار یک بیماری جدی باشد و فرد به بررسی پزشکی، سرم تزریقی یا درمان تخصصی نیاز داشته باشد.
در این شرایط ممکن است فرد به سرم تزریقی یا درمان تخصصی نیاز داشته باشد.
هنگام افت فشار خون چه کارهایی انجام دهیم؟
در صورت افت فشار خون، علاوه بر نوشیدن محلول خوراکی برای جبران آب و املاح بدن، انجام چند اقدام ساده میتواند به بهبود سریعتر علائم کمک کند. ابتدا در محلی امن دراز بکشید و پاهای خود را حدود ۲۰ تا ۳۰ سانتیمتر بالاتر از سطح قلب قرار دهید تا جریان خون به سمت مغز افزایش یابد و احساس سرگیجه کاهش پیدا کند. اگر لباس تنگ یا کمربند بسته اید، آن را شل کنید و در صورت امکان به محیطی خنک و دارای تهویه مناسب بروید، زیرا گرما میتواند افت فشار را تشدید کند.
همچنین آب یا مایعات کافی بنوشید و تا زمانی که حالتان بهتر نشده است، از بلند شدن ناگهانی خودداری کنید. پس از برطرف شدن علائم، میتوانید یک میان وعده سبک حاوی مقداری نمک، مانند چند عدد بیسکویت شور، سوپ رقیق یا پنیر، مصرف کنید تا به حفظ حجم مایعات بدن و تثبیت فشار خون کمک شود. اگر با وجود انجام این اقدامات علائم برطرف نشد یا بدتر شد، لازم است برای بررسی و درمان به پزشک مراجعه کنید.
چه افرادی نباید بدون مشورت پزشک از این محلول استفاده کنند؟
اگرچه سرم خانگی برای بسیاری از افراد بیخطر است، اما افراد زیر باید قبل از مصرف با پزشک مشورت کنند:
- مبتلایان به نارسایی قلبی
- افراد دارای بیماری کلیوی
- بیماران مبتلا به فشار خون بالا
- افرادی که رژیم کم نمک دارند
- زنان باردار با علائم شدید
- افراد مبتلا به بیماریهای کبدی
راههای پیشگیری از افت فشار خون
اگر به افت فشار خون مبتلا هستید، رعایت این نکات میتواند احتمال بروز آن را کاهش دهد: روزانه ۲ تا ۳ لیتر آب بنوشید (در صورت نداشتن محدودیت پزشکی). در روزهای گرم مایعات بیشتری مصرف کنید.
وعدههای غذایی را کوچک اما متعدد انتخاب کنید. از ایستادن ناگهانی خودداری کنید. هنگام بیدار شدن، ابتدا چند دقیقه روی تخت بنشینید و سپس بلند شوید.از مصرف الکل خودداری کنید. در صورت تعریق زیاد، آب و الکترولیت های از دست رفته را جبران کنید. در صورت توصیه پزشک، از جوراب واریس استفاده کنید.
سرم خانگی ترکیبی ساده از آب، نمک و شکر است که میتواند در موارد افت فشار خون ناشی از کمآبی بدن به جبران مایعات و الکترولیتها کمک کند و علائمی مانند سرگیجه، ضعف و بیحالی را کاهش دهد. با این حال، این محلول جایگزین درمان پزشکی یا سرم تزریقی نیست و اگر افت فشار خون شدید، مکرر یا همراه با علائم هشداردهنده باشد، مراجعه به پزشک ضروری است.
به خاطر داشته باشید که علت افت فشار خون در همه افراد یکسان نیست؛ بنابراین اگر این مشکل بهطور مداوم برای شما تکرار میشود، لازم است علت زمینه ای آن توسط پزشک بررسی و درمان شود.
مطالب این مقاله به نقل از سایت vmom.ir است.
دیگران میخوانند : ۱۰ دیتاکس خنک در تابستان؛ برای جلوگیری از گرمازدگی!
